Een actieve tillift en een sta-op-hulp lijken op elkaar, maar zijn bedoeld voor mensen met een heel ander niveau van mobiliteit. Een actieve tillift neemt het volledige lichaamsgewicht over en tilt iemand passief omhoog, terwijl een sta-op-hulp de eigen spierkracht van de gebruiker ondersteunt bij het opstaan. De keuze hangt dus af van hoeveel iemand zelf nog kan bijdragen aan de beweging.
Hieronder vind je antwoorden op de meest gestelde vragen over beide hulpmiddelen, zodat je goed kunt bepalen welk hulpmiddel het beste past bij jouw situatie of die van een naaste.
Wanneer is een actieve tillift geschikt en wanneer een sta-op-hulp?
Een actieve tillift is geschikt wanneer iemand zelf nauwelijks of geen spierkracht meer heeft om mee te helpen bij het opstaan of verplaatsen. Een sta-op-hulp is de juiste keuze wanneer iemand nog voldoende beenkracht heeft om zelfstandig op te staan, maar daarbij extra steun of houvast nodig heeft.
Het onderscheid zit in de mate van zelfstandigheid die iemand nog heeft. Mensen die na een operatie tijdelijk minder mobiel zijn, maar wel actief kunnen meewerken aan het opstaan, hebben vaak genoeg aan een goede opstahulp. Mensen met een vergevorderde spierziekte, een ernstige neurologische aandoening of een hoge mate van lichamelijke afhankelijkheid zijn beter geholpen met een tillift die het volledige gewicht overneemt.
Een ergotherapeut of fysiotherapeut kan helpen om te bepalen welke categorie van toepassing is. Zij beoordelen de resterende spierkracht, de balans en het risico op vallen, en geven advies op maat.
Hoe werkt een actieve tillift precies?
Een actieve tillift werkt met een elektrisch aangedreven systeem dat iemand via een tilband of tilband-harnas optilt vanuit een zittende of liggende positie. De gebruiker wordt als het ware omhooggeheven zonder zelf kracht te hoeven zetten. Een verzorger of mantelzorger bedient de lift via een handset of afstandsbediening.
Bij een actieve tillift draagt de gebruiker een speciale tilband of een harnas dat om het lichaam wordt aangebracht. De lift heft de persoon vervolgens op en kan hem of haar verplaatsen, bijvoorbeeld van een stoel naar een bed of naar het toilet. Het systeem werkt op een rijdbaar frame met wielen, waardoor het door de kamer kan worden gemanoeuvreerd.
Belangrijk is dat de tilbanden goed worden aangebracht. Een verkeerd bevestigde tilband kan oncomfortabel zijn of in het ergste geval voor een onveilige situatie zorgen. Instructie bij het eerste gebruik is dan ook sterk aanbevolen.
Wat doet een sta-op-hulp anders dan een tillift?
Een sta-op-hulp ondersteunt de eigen beweging van de gebruiker in plaats van die volledig over te nemen. De persoon zet zelf kracht en gebruikt de opstahulp als steunpunt of als hulp bij de opstabeweging. Dit maakt het hulpmiddel geschikt voor mensen die nog actief kunnen meewerken, maar daarbij extra stabiliteit of een duwtje in de goede richting nodig hebben.
Sta-op-hulpmiddelen zijn er in verschillende vormen. Sommige zijn eenvoudige beugels of grepen die naast een stoel of bed worden geplaatst. Andere modellen zijn elektrisch en bewegen de zitting van een stoel omhoog, zodat de gebruiker makkelijker in een staande positie komt. In alle gevallen blijft de gebruiker actief betrokken bij de beweging, wat ook goed is voor het behoud van spierkracht en balans.
Dit is een fundamenteel verschil met een passieve tillift of een actieve tillift: bij een sta-op-hulp doet de gebruiker zelf het meeste werk, het hulpmiddel begeleidt alleen.
Welke factoren bepalen de keuze tussen beide hulpmiddelen?
De keuze tussen een actieve tillift en een sta-op-hulp hangt af van meerdere factoren: de resterende mobiliteit en spierkracht van de gebruiker, de thuissituatie, de aanwezigheid van een mantelzorger en de ruimte in huis. Geen van deze factoren staat op zichzelf.
- Resterende mobiliteit: Kan iemand nog zelfstandig opstaan met lichte ondersteuning? Dan is een sta-op-hulp vaak voldoende. Is iemand volledig afhankelijk van anderen voor verplaatsing? Dan is een tillift noodzakelijk.
- Lichaamsgewicht: Tilliften hebben een maximaal draaggewicht. Het is belangrijk om dit te controleren voor aanschaf.
- Ruimte in huis: Een tillift op een rijdbaar frame vraagt meer ruimte dan een eenvoudige sta-op-beugel. Smalle gangen of kleine kamers kunnen een beperkende factor zijn.
- Aanwezigheid van een verzorger: Een tillift vereist doorgaans een tweede persoon voor bediening. Een sta-op-hulp kan in veel gevallen zelfstandig worden gebruikt.
- Tijdelijk of permanent: Bij een tijdelijke situatie, zoals herstel na een heupoperatie, is een lichtere opstahulp soms al voldoende. Bij een progressieve aandoening is het verstandig vooruit te denken.
Kan een actieve tillift thuis gebruikt worden zonder professionele hulp?
Een actieve tillift kan thuis worden gebruikt, maar vereist wel dat iemand in de omgeving aanwezig is om de lift te bedienen. Volledig zelfstandig gebruik zonder enige begeleiding is bij de meeste modellen niet mogelijk of veilig. Een mantelzorger, partner of thuiszorgmedewerker kan deze rol vervullen.
De bediening zelf is voor de meeste mensen goed te leren. Fabrikanten en leveranciers geven bij aanschaf uitleg over het correct aanbrengen van de tilband en het bedienen van de lift. Na een goede instructie kunnen mantelzorgers dit in veel gevallen zelfstandig uitvoeren.
Het is wel verstandig om de thuissituatie goed voor te bereiden. Denk aan voldoende vloerruimte, een vlakke vloer zonder drempels en goede verlichting. Een ergotherapeut kan een huisbezoek afleggen en adviseren over de praktische inrichting van de ruimte.
Meer informatie over het volledige aanbod aan tilliften helpt je een eerste indruk te krijgen van de mogelijkheden.
Wordt een tillift of sta-op-hulp vergoed vanuit de zorgverzekering?
Of een tillift of sta-op-hulp wordt vergoed, hangt af van de individuele situatie en het type vergoeding. Tilliften worden in sommige gevallen vergoed via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) van de gemeente, terwijl basisverzekeringen dit doorgaans niet dekken. Voor een sta-op-hulp geldt een vergelijkbare situatie.
De Wmo biedt gemeenten de mogelijkheid om hulpmiddelen te verstrekken aan mensen voor wie dit medisch noodzakelijk is. De procedure begint met een aanvraag bij de gemeente, gevolgd door een beoordeling door een consulent. Niet elke gemeente hanteert dezelfde criteria, dus het is verstandig om dit rechtstreeks bij jouw gemeente na te vragen.
Sommige aanvullende zorgverzekeringen vergoeden (een deel van) de kosten voor hulpmiddelen thuis. Controleer de polisvoorwaarden van jouw verzekeraar of neem contact op met de klantenservice van je zorgverzekeraar voor een duidelijk antwoord.
Bij tijdelijk gebruik kan huur ook een optie zijn. Dit is voordeliger dan aanschaf en hoeft dan ook niet via een vergoedingstraject te lopen.
Hoe Thuiszorgwinkel helpt bij het kiezen van het juiste hulpmiddel
Het verschil tussen een tillift en een sta-op-hulp is niet altijd op het eerste gezicht duidelijk. Thuiszorgwinkel helpt je om de juiste keuze te maken, zonder dat je daar een specialist voor hoeft te raadplegen. Wat je bij Thuiszorgwinkel kunt verwachten:
- Een overzichtelijk assortiment van actieve tilliften, passieve tilliften en sta-op-hulpmiddelen voor verschillende situaties
- Eerlijk en deskundig advies van specialisten die meedenken over wat echt bij jouw situatie past
- Persoonlijk contact via telefoon, e-mail of chat tijdens kantooruren
- Een fysieke showroom waar je producten kunt bekijken en uitproberen
- Hulp bij vragen over vergoedingen en de juiste aanvraagprocedure
Twijfel je welk hulpmiddel het beste past bij jouw situatie of die van een naaste? Neem gerust contact op via de klantenservice van Thuiszorgwinkel of bekijk het volledige aanbod op thuiszorgwinkel.nl.